Metoda 5S

Metoda 5S - odnosi się do pięciu japońskich słów:

• 1S - seiri = sort = selekcja, eliminacja zbędnych materiałów;
• 2S - seiton = storage = organizacja, miejsce dla wszystkiego;
• 3S - seiso = shine = czystość, sprzątanie, czyszczenie, usuwanie odpadków, brudu itp.;
• 4S - seketsu = standarize = standaryzacja, stałe miejsce dla rzeczy, stałe zasady organizacji przechowania i utrzymywania czystości;
• 5S - shitsuke = sustain = samodyscyplina, automatyczna realizacja w/w zasad.

     Metoda 5S często nazywana jest gospodarowaniem. Jednak pojęcie 5S ma dużo szerszy zakres niż gospodarowanie. Przykładem poprawnego rozumienia metody 5S może być dobrze zorganizowane i czyste centrum handlowe. Znajduje się tam schludne otoczenie, w którym łatwo wszystko znaleźć, na półkach towar jest ładnie wyeksponowany i panuje porządek. Miejscem, ilością jak i  ekspozycją towarów rządzą ściśle określone zasady. Przeciwieństwem tak zorganizowanego centrum handlowego może być targowisko z dawnych czasów, na którym sprzedawane były różnego rodzaju przedmioty, panował bałagan i trudno było cokolwiek znaleźć. Śmiało można powiedzieć, że nie było to miłe i przyjemne miejsce do odwiedzania jak i robienia zakupów.

    MTM   jak i  5S  to wzajemnie uzupełniające się  metody, dzięki którym uczy się dyscypliny, standaryzacji i dążenia do perfekcji. Charakteryzują się one odpowiednim  podejściem do organizacji i zarządzania miejscem pracy , zmierzającym do podniesienia wydajności poprzez wyeliminowanie strat, usprawnienie i redukcję zbędnych procesów. W węższym ujęciu 5S opisuje standardy utrzymywania porządku w miejscu pracy, a MTM określa prawidłowy przebieg procesu pracy w jak najkrótszym czasie.

    Obserwując pracę ludzi zapewne nasunęłoby się takie oto pytanie: "Czy to musi trwać tak długo?". Ile razy były usprawniane i przeorganizowane ich stanowiska pracy? A jak często, po krótkiej poprawie, wszystko wracało do stanu wyjściowego? No właśnie… Po zastosowaniu metod MTM do określenia prawidłowego procesu i czasu wykonania zadania, kolejnym, zapewne dużo łatwiejszym krokiem, będzie wprowadzenie zasady 5S .Przyczyni się ona do wyeliminowania problemów z egzekwowaniem płynności procesu i utrzymaniem prawidłowego stanowiska pracy.

    Warto podkreślić  fakt, że zasady te nie dotyczą tylko stanowisk produkcyjnych, ale odnoszą się także do magazynów, stanowisk biurowych i innych komórek organizacyjnych.

    5S  i MTM są stosowane wraz z innymi narzędziami, takimi jak SMED, TPM, Just-in-time. Metoda 5S jest jednym z najłatwiejszych do wdrożenia elementów, jednakże stanowi też test "chęci i wytrwałości" firmy w dążeniu do zmian,  perfekcji w organizacji pracy oraz podnoszeniu efektywnego wykorzystania zasobów finansowych przedsiębiorstw. Często się okazuje, że wdrożenie tych zmian na własną rękę okazuje się zadaniem ekstremalnie trudnym. Odpowiedzią na ten problem jest stosowanie metod MTM, które dostarczają podstaw do wdrożenia wszystkich innych działań takich jak: 5S, SMED, TPM, Just-in-Time. Wymaga to jednak wyeliminowania wszystkich zbędnych czynników, w celu łatwiejszego i szybszego dojścia do perfekcyjnego procesu, którego przecież potrzebujemy. Bez optymalnie obliczonego czasu, jak i prawidłowego procesu, niemożliwe jest utrzymanie pozostałych narzędzi, choćby takich jak Lean.